دکتر ابراهیم خدایار در این مراسم که عصر  روز دهم اسفندماه در آستانه صدمین زادروز استاد عبدالحسین زرین‌کوب به میزبانی خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار شد، در سخنانی با اشاره به اینکه توجه به نظریه و نقد در مطالعات ادبی از اواخر دهه هفتاد به این سو در ایران به شکل چشمگیری افزایش یافته است، توضیح داد: تحولات انجام شده در این سه دهه را می‌توان ذیل سه حلقه به هم پیوسته نهادهای وابسته به دانش نقد ادبی یعنی راه‌اندازی نشریه‌های اختصاصی، تاسیس گرایش نقد ادبی و راه‌اندازی انجمن علمی نقد ادبی ایران تقسیم‌بندی کرد.
دبیر جایزه نقد زرین با اشاره به اینکه فصلنامه نقد ادبی و انجمن علمی نقد ادبی در سال 1387 در دانشگاه تربیت مدرس تاسیس شد، افزود: نشریه روایت‌شناسی به سردبیری حمیدرضا شعیری دریچه نوین دیگری را به روی مطالعات نقد ادبی گشوده و از سال 1396 گرایش نقد ادبی نیز در برخی از دانشگاه‌های ایران از جمله نخستین بار در دانشگاه تربیت مدرس راه‌اندازی شده است.
وی با بیان اینکه انجمن علمی نقد ادبی در 14 سال فعالیت خود منشا خدمات چشمگیری در حوزه‌های آموزشی و پژوهشی شده است، گفت: چاپ نشریه روایت‌شناسی و کمک به انتشار فصلنامه‌های مختلف، برگزاری هشت همایش ملی نظریه و نقد ادبی و بیش از 120 نشست تخصصی، چاپ چهار دوره مجموعه مقالات نقد ادبی با ناشران همکار، امضای تفاهمنامه با مراکز و دانشگاه‌های همسو، تاسیس حلقه‌ها و شاخه‌های نقد ادبی و نیز کمک به گسترش و نهادینه‌شدن مطالعات بین رشته‌ای در حوزه پژوهش‌های نقد ادبی، کمک به شکل‌گیری نگرش انتقادی به سنت، تغییر زاویه دید در مطالعات و میراث ادبی بخشی از فعالیت‌های انجمن علمی نقد ادبی ایران است.
دبیر دوسالانه نقد زرین شکل‌گیری بنیادهای نظری نقد ادبی ایران را مدیون کوشش‌های منتقدان بیرون از دانشگاه و استادان دانشگاه عنوان کرد و افزود: نقد ادبی امروز ما در دوره گذار از تقلید و ترجمه با عطف توجه عمیق به مبانی فکری و فلسفی شاهکارهای خودی و در نهایت حرکت به سمت تثبیت بنیادهای نقد ادبی ویژه این زیست‌بوم است.
وی تصریح کرد: بانیان جایزه ملی دوسالانه نقد زرین، یادنام استاد زرین‌کوب با لحاظ سه شاخص مهم یعنی مسئله بومی، نوآوری نظری و رویکردی انتقادی به موضوع در اندیشه تثبیت، تبیین و تقویت بنیادهای ملی نقد ادبی در ایران هستند.
خدایار به روال داوری آثار این دوره از جایزه اشاره کرد و گفت: داوران این جایزه در دومین دوره در سه مرحله داوری با بررسی 51 نشریه ادبی و 3317 مقاله چاپ‌شده در طی سال‌های 1399 و 1400 و حدود 100 مقاله ارسال‌شده به دبیرخانه جایزه، صاحبان سه مقاله را برگزیده کردند.
وی اظهار امیدواری کرد که این حرکت علمی و فرهنگی بتواند جریان اصیل نقد ادبی در ایران را به جامعه علمی بشناساند و آن را تقویت کند.
همچنین در این نشست، حمیدرضا شعیری، ‌استاد دانشگاه تربیت مدرس در سخنانی با تاکید بر اینکه لذت متن متفاوت از شعف متن است، گفت: متن شعف‌آفرین، دارای زایش است و خواننده را منقلب می‌کند.
وی با تاکید بر اینکه امروز نقد ادبی کشورمان بیش از اندازه علم‌زده شده است، افزود: این امر آسیب زیادی را بر پیکر نقد ادبی وارد کرده است. اگر فقط مقاله علمی تولید شود کجا باید به دنیال نقد ادبی واقعی باشیم؟ باید دانشگاه را از حصار دانشگاه خارج کنیم و تشکیل یک رسانه نقد ادبی یک ضرورت است.
شعیری با تاکید بر ضرورت بیناگفتمانی شدن جریان نقد ادبی تصریح کرد: اکنون رابطه و تعامل کارآمد میان ادبیات و سایر حوزه‌ها از جمله هنر وجود ندارد. متاسفانه در کشوری که ادبیات فاخری دارد بسیاری از آثار بی‌نقد مانده‌اند و در این حوزه فقیر مانده‌ایم.
وی با بیان اینکه امروز نقد ادبی دردمند نداریم و آنچه داریم نقد ادبی مکانیکی و امتیازآور است، افزود: نشریه‌های نقد ادبی ما بیشتر ابزاری هستند و اثرگذاری اجتماعی ندارند. برای ترویج و اعتلای نقد ادبی باید بتوانیم نقد مفهومی را تولید کنیم؛ چراکه اگر نقد ادبی رویکرد محور باشد تنها بخشی از نیازها را برطرف می‌کند و برای اجتماعی شدن باید از چارچوب دانشگاه خارج شود و شهودی و فهم‌گرا شود.
شعیری معتقد است باید در حوزه نقد ادبی آثاری تولید شوند که بتوانند رویکردهای علمی را از دل ادبیات بیرون بکشند.
در پایان این نشست از میان نامزدان دومین جایزه نقد زرین به ترتیب قدرت قاسمی‌پور برای‌ مقاله «تبیین نظری شکل گیری ژانرها و مناسبات بین ژانرها و خلاقیت ادبی»،  فواد مولودی برای مقاله «نسبت اسطوره و داستان ایرانی از منظری فلسفی» و مصطفی صدیقی برای مقاله «بوطیقای کلیله و دمنه: تحلیل سازوکارهای حاکم بر مقدمه‌ها و متن کلیله و دمنه» به عنوان صاحبان مقام‌های اول تا سوم جایزه نقد زرین معرفی و تقدیر شدند.